GUGURITAN JEUNG PUPUH

 TONG HILAP MATERINA DIBACA LEUWIH ALUS LAMUN DICUTAT DINA BUKU, TULIKEUN DIKOLOM KOMENTAR NAMI, KELAS, LAN JURUSAN! ATURNUHUN J

GUGURITAN JEUNG PUPUH

Lian ti wawacan, dina karya sastra Sunda aya oge nu disebut guguritan. Guguritan ge ditulisna make patokan pupuh. Istilah “guguritan”asalna tina kecap gurit (Sansekerta: grath ‘nyusun karangan’). Guguritan, anu oge disebut dangding  teh karangan wangun ugeran (puisi) anu pondok nu disusun dina hiji wadah pupuh. Eusina nyaritakeun hiji kajadian, kaayaan alam atawa rarasaan (poko pikiran) nu ngarangna. Disebut pondok, lamun wanguna dibandingkeun jeung wawacan. Ku lantaran pondok, pupuh dina guguritan mah tara gunta-ganti kawas dina wawacan. Sakapeung ngaran pupuhna sok dipake judul guguritan. Upamana wae guguritan “Asmarandana Lahir Batin” karya R.A. Bratawijaya, “Dangdanggula Laut Kidul” karya Kalipah Apo, jtse.

Antara wawacan, guguritan, jeung pupuh teh aya patalina. Geura urang tengetan table ieu di handap.

No

Guguritan

Wawacan

1.

Karangan wangun ugeran (puisi).

Karangan wangun ugeran (puisi).

2.

Ukuranana pondok.

Ukuranana panjang.

3.

Diwangun ku hiji wanda pupuh.

Diwangun ku rupa-rupa wanda pupuh

4.

Henteu ngagalur jadi carita.

Ngagalur jadi carita.

5.

Wanda pupuh sering jadi judul.

Wanda pupuh henteu jadi judul sabab nu dipakena rupa-rupa pupuh.

 

Eusi guguritan teh umumna mangrupa (1) papatah (piwulung), (2) kaedahan alam, (3) rasa cinta lemah cai, (4) pangalaman kabatinan, (5) musibah alam, (6) rasa kanyaah kolot ka anak, jeung (7) rasa sedih.

Guguritan Piwulung: “Piwulung Eyang” (A.Karta Winata), “Wasiat” (Mas Atmadisastra), “ Asmarandana Lahir Batin” (R.A. Bratawidjaja), “ Wulang Karma” (H. Muhamad Musa), jeung “Wulang guru” (H. Muhamad Musa).

Guguritan Kaendahan Alam: “Ulin Dinten Minggu” (A. Prawira), “Guguritan Laut Kidul” (Kalipah Apo), “Ngalayunh ka Tungtung Lembur” (M.A. Salmun), “ Disisi Talaga” (M.A. Salmun), “Di Jalan Tasik-Garut” (R. Sastrahadiprawira), Ngalantung di Empang Purwakarta” (O. Suriadiwidjaja), jeung “ Titinggalan di Puncak Gunung” (Warsih).

Guguritan Cinta Lemah Cai: “Inget ka Jaman Baheula” dan “Bali Geusan Ngajadi” (M.A. Salmun).

Guguritan Kahirupan: “ Patani” (S. Natamiharja), “ Titis Tulis”, “Pamayangan”, “Nagwuluku”,  jeung “Tukang Gula”  (M.A Salmun).

Guguritan Musibah: “Kiamat Leutik” (Tubagus Djajadilaga).

Guguritan Rasa Sayang Orang Tua pada Anak: “Aoseun Saha?” (Sumitadikarta).

Gugurita Kasedihan: “Kasedihan nu Kakara Ngumbara” (A. Sukarja) jeung “Leungiteun Bapa” (R. Memed Sastrahadiprawira)

Dina sastra Sunda, pupuh teh sok dipake ngarang guguritan jeung wawacan. Pupuh jadi dadasar tina nyusun guguritan jeung wawacan. Ari nu disebut pupuh teh nyaeta puisi kauger (bogapatokan; katangtuan) ku guru lagu, guru wilangan, jeung jumlah padalisan dina sapadana. Guru lagu teh nyaeta guru sora (vocal) dina engang panugtung kecap unggal padalisan. Ari guru wilangan nyaeta jumlah lobana engang dina unggal padalisan. Aya deui guru gatra, nyaeta jumlah pada dina guguritan atawa awawacan.

Nilik kana wangunna, jumlah pupuh teh aya 17. Pupuh anu pamindengna dipake ngaran guguritan teh, diantara wae, Kinanti, Sinom, Asmarandana, jeung Dangdanggula.  Sok disingget jadi KSAD. Ku kituna, eta opat pupuh teh sok disebut Sekar Ageng, ari sesana sok disebutna Sekar Alit. Unggal pupuh mibanda watek jeung patokan anu beda-beda anu diluyukeun kana cara ngahariringkeunana.

Tipe

Wanda Pupuh

Watek Pupuh

Aturan Guru Lagu jeung Guru Wilungan

SEKAR AGEUNG

Kinanti

Prihatin, harepan, nganti-nganti

8-u, 8-i, 8-a, 8-i, 8-a, 8-i

Sinom

Rasa gumbira, senang tur nasehat

8-a, 8-i, 8-a, 8-i, 7-i, 8-u, 7-a, 8-i, 12-a

Asmarandana

Cinta, silih asih jeung nasehat

8-i, 8-a, 8-o,/e, 8-a, 7-a, 8-u, 8-a

Dangdanggula

Kabungah, Kaagungan

10-i, 10-a, 8e/o, 7-u, 9-i, 7-a, 6-u

SEKAR ALIT

Balakbak

Pikaserieun, pikalucueun

12-a, 3-e, 12-a, 3-e, 12-a, 3-e

Durma

Ambek, pasea, gelut, perang.

12-a, 7-i, 6-a, 7-a, 8-i, 5-a, 7-i

Gambuh

Tumbuh laku, samar pola, bungung.

7-u, 10-u, 12-i,8-u, 8-o

Gurisa

Pikaserieun, pikalucueun.

8-a, 8-a, 8-a, 8-a, 8-a, 8-a, 8-a, 8-a

Jurudemung

Rasa kaduhung atawa hanjakal.

8-a, 8-u, 6-i, 8-a, 8-u

Ladrang

Pikaserieun, pikalucueun.

10-i, 8-a, 8-i, 12-a

Lambang

Pikaserieun, pikalucueun.

8-a, 8-a, 8-a, 8-a

Magatru

Pikaserieu, prihatin.

12-u, 8-i, 8-u, 8-i, 8-o

Maskumambang

Pikaseriueun, pikalucueun.

12-i, 6-a, 8-i, 8-a

Mijil

Rasa sedih, tiiseun, cilaka.

10-i, 6-o, 10-e, 10-i, 6-I, 6-u

Pangkur

Tatahar rek gelut, rek perang, rasa ngambek.

8-a, 11-I, 8-u, 7-a, 12-u, 8-a, 8-i

Pucung

Piwuruk, wawaran, kakaget.

12-u, 6-a, 8-e/o, 12-a

Wirangrong

Rasa era, wiring, apes, jeung rugi.

8-i, 8-o, 8-u, 8-i, 8-a, 8-a

 

Komentar

  1. Nama : Sri Nova Safitri
    Kelas : XII OTKP 1

    BalasHapus
  2. Nama: Siti karunia
    Kelas: XII OTKP 1

    BalasHapus
  3. Nama : aulia septiana
    Kelas : XII OTKP 1

    BalasHapus
  4. Nama : Santi Amelia
    Kelas : XII BDP 1

    BalasHapus
  5. Nama: Sabina alifah.k
    Kelas: XII BDP 1

    BalasHapus
  6. Nama: Selvi Awalia
    Kelas : XII OTKP3

    BalasHapus
  7. Nama : Nurul sefrianti
    Kelas : XII otkp 3

    BalasHapus
  8. NAMA : MAULANA
    KELAS : 12 OTKP3

    BalasHapus
  9. Nama : Ade Fauziah
    Kelas : XII Otkp 3

    BalasHapus
  10. NAMA : Risa Fazriyah
    KELAS : XII OTKP 2

    BalasHapus
  11. Nama : Widiastuti
    Kelas : XII Otkp3

    BalasHapus
  12. Nama: Nuraidah
    Kelas: XII Bdp 1

    BalasHapus
  13. Nama: Linda Wati
    Kelas : XII OTKP 3

    BalasHapus
  14. Nama : Firda oldiya
    Kelas : XII otkp2

    BalasHapus
  15. Nama: Nuraini shifa maharani
    Kelas : XII BDP2

    BalasHapus
  16. Nama: Shakila Ainil.M.
    Kelas: XII OTKP³

    BalasHapus
  17. Nama: Nila Citaresmi putri.A
    Kelas: XII Otkp3

    BalasHapus
  18. Nama: Chusnul Chotimah
    Kelas: XII OTKP3

    BalasHapus
  19. Nama: Nurmeydi Aprilia
    Kelas: XII BDP 3

    BalasHapus
  20. Nama : Siti nur aisah
    Kelas : XII Otkp 3

    BalasHapus
  21. Nama : Hanifa Yunita
    Kelas : XII OTKP3

    BalasHapus
  22. Nama : Muhammad Irfan Arofi kelas : Xll Bdp 2

    BalasHapus
  23. Nama : Nadya Apriyani
    Kelas : Xll OTKP 1

    BalasHapus
  24. Nama: Rohmy Yulastri
    Kelas: XII otkp3

    BalasHapus
  25. Nama : Putri Febriyanti
    Kelas : XII BDP 1

    BalasHapus
  26. Komentar ini telah dihapus oleh pengarang.

    BalasHapus
  27. Nama : Muhammad Alfaiz Fatih Amri
    Kelas : XII BDP 3

    BalasHapus
  28. Nama : Ferisna Saputra
    Kelas : XII BDP 1

    BalasHapus
  29. Nama : Dea fitri anggraini
    Kelas : XII OTKP 1

    BalasHapus
  30. Nama: Jaenuriah
    Kelas: XII OTKP3

    BalasHapus
  31. Nama : Suci Rahayu
    Kelas : XII bdp 1

    BalasHapus
  32. Nama: siti alfariza azim
    Kelas: XII BDP3

    BalasHapus
  33. Nama : Cabaiti
    Kelas : XII otkp 3

    BalasHapus
  34. Nama : Muhamad Abdul Bar
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  35. Nama : Mardiana
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  36. Komentar ini telah dihapus oleh pengarang.

    BalasHapus
  37. Nama:evans febryano
    Kelas:XII bdp 1

    BalasHapus
  38. Komentar ini telah dihapus oleh pengarang.

    BalasHapus
  39. NAMA : Muhammad Fauzi
    Kelas : XII BDP 1

    BalasHapus
  40. Nama : Devi Oktavia
    Kelas : XII BDP 3

    BalasHapus
  41. Nama : Sepia bella tamala
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  42. Nama : Fahri ramadhan
    Kelas :XII BDP 1

    BalasHapus
  43. Nama : Komala Sari
    Kelas : XII BDP 2

    BalasHapus
  44. Nama : Komala Sari
    Kelas : XII BDP 2

    BalasHapus
  45. Nama : sheila amelia
    Kelas : XII BDP 2

    BalasHapus
  46. Nama : Ahmad Fauzan
    Kelas : XII OTKP1

    BalasHapus
  47. Nama : Chacha mudrika
    Kelas : XII Otkp3

    BalasHapus
  48. Nama: Ade Nurul Saskia
    Kelas: XII BDP3

    BalasHapus

  49. Nama: Sultan Faizal
    Kelass: XII BDP 3

    BalasHapus
  50. Nama :Fika Nurmayanti
    Kelas : XIIMM

    BalasHapus
  51. Nama: Abdul Aziz Rahmaditya
    kelas: XIIMM

    BalasHapus
  52. Nama : Asti Rahmawati
    Kelas : XII Multimedia

    BalasHapus
  53. Nama : Aji Nursyadilah
    Kelas : XII MM

    BalasHapus
  54. Nama : tasya putri cantika
    Kls 12 multimedia

    BalasHapus
  55. Nama : Muhammad luky
    Kelas : Xll multimedia

    BalasHapus
  56. Nama : sopian hardian
    Kelas : xii bdp 3

    BalasHapus
  57. NAMA : Aji Dwi Saputra
    Kelas : XII OTKP2

    BalasHapus
  58. Nama: Mario Adjie Pratama
    Kelas:XII MM

    BalasHapus
  59. NAMA: Ilham Syauqi
    KELAS: XII OTKP 2

    BalasHapus
  60. Nama : Sevtiyah
    Kelas :XII OTKP3

    BalasHapus
  61. Nama : Siti Nur Aisah
    Kelas : XII Otkp 3

    BalasHapus
  62. Nama : Achmad Fadillah
    Kelas : 12 otkp3

    BalasHapus
  63. Nama : Chacha mudrika
    Kelas : XII Otkp3

    BalasHapus
  64. Nama : Linda Wati
    Kelas : XII OTKP 3

    BalasHapus
  65. Nama : Linda Wati
    Kelas : XII OTKP 3

    BalasHapus
  66. Nama : Widiastuti
    Kelas : XII Otkp3

    BalasHapus
  67. Nama : Risa Fazriyah
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  68. nama : novita ramadhani
    kelas : 12 otkp3

    BalasHapus
  69. Maulana

    Kelas: 12 Bdp 3

    Nu di sebut guguritan? Dan istilah guguritan asalna

    BalasHapus
  70. Nama : Cabaiti
    Kelas : XII otkp 3

    BalasHapus
  71. Nama : Anisa triyana
    Kelas : XII BDP 3

    BalasHapus
  72. Nama : Santi Amelia
    Kelas : XII BDP 1

    BalasHapus
  73. Nama : Ahmad Nijar
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  74. Nama : sheila amelia
    Kelas : XII BDP 2

    BalasHapus
  75. Nama:Jihan Rahmania
    Kelas:XII-Otkp 3

    BalasHapus
  76. Nama :Nuraini shifa maharani
    Kelas : XII BDP2

    BalasHapus
  77. Nama:Chusnul Chotimah
    Kelas:XIII OTKP3

    BalasHapus
  78. Nama: Ade Nurul Saskia
    Kelas: XII BDP3

    BalasHapus
  79. Nama : Sharikha Qamara
    Kelas : XII OTKP 3

    BalasHapus
  80. Nama: Rohmy Yulastri
    kelas:XII otkp3

    BalasHapus
  81. Nama: Nila Citaresmi putri.A
    Kelas: XII Otkp3

    BalasHapus
  82. Nama : Mardiana
    Kelas : XII OTKP 2

    BalasHapus
  83. Nama: Mario Adjie Pratama
    Kelas:XII MM

    BalasHapus
  84. Rahardian muhammad rizki
    XII OTKP3

    BalasHapus
  85. Nama : Muhammad luky
    Kelas : Xll Multimedia

    BalasHapus
  86. Nama : Tasya putri cantika
    Kelas : XII mm

    BalasHapus
  87. Nama : MUHAMMAD ZAENURI
    Kelas : XII Otkp 2

    BalasHapus
  88. Nama : Fika Nurmayanti
    Kelas : XII MM

    BalasHapus
  89. Nama : Sepia Bella Tamala
    Kelas : XII Otkp 2

    BalasHapus
  90. Nama: Sabina alifah.k
    Kelas: XII BDP 1

    BalasHapus
  91. Nama : Ayu Rahayu
    kelas : Xll bdp2

    BalasHapus
  92. NAMA : MUHAMAD ABDUL BAR
    KELAS : XII OTKP 2

    BalasHapus
  93. NAMA : TUTUT FEBRIANTO
    KELAS : XII OTKP2

    BalasHapus
  94. Nama : putri alawiyah cindy
    Kelas : XII otkp2

    BalasHapus
  95. Nama : Aji Dwi Saputra
    Kelas : XII OTKP2

    BalasHapus
  96. NAMA: Ilham syauqi
    KELAS: XII OTKP 2

    BalasHapus
  97. Nama : Asti Rahmawati
    Kelas : XII Multimedia

    BalasHapus
  98. Nama: Devan Haris Prasetyo
    Kelas: XII Multimedia

    BalasHapus
  99. Nama:fahri ramadhan
    Kelas:XII BDP 1

    BalasHapus

Posting Komentar

Postingan populer dari blog ini

BIANTARA (PIDATO)

Tugas harian